|
Kronik eklem hastalığı Romatoid Artit
Romatoid
artit kronik bir eklem hastalığıdır. Eklemleri simetrik bir şekilde tutar.
Zamanla eklemde kalıcı hasarlar verir ve sakatlılara yol açabilir.
Romatoid artrit kötü sonuçları olan ve hafife alınmaması
gereken bir hastalıktır. Romatoid artritli kişilerin yaşam kaliteleri ciddi
derecede düşer. En sık 35-50 yaşlarında, kadınlarda görülür.
En çok hangi
eklemleri tutar?
Romatoid
artrit en çok el bileği ve parmaklardaki küçük eklemleri simetrik bir tarzda
tutar. Yani hem sağ hem sol el birlikte tutulurlar. En sık tutulan eklemler
‘’proksimal interfalangeal eklemler’’dir.
Bir odaya girmek üzere kapıyı çalarken kapıyı vurduğumuz eklem romatoid artrit de öncelikle bu eklemle
kapımızı çalar. Etkilenen eklem şişer, ağrır ve kızarır. Zamanla eklemlerde
harabiyet başlar. El bileğinin şekli bozulur. Eklemlerin hareket aralığı
giderek kısalır ve geri dönüşü olmayan bir şekilde elin fonksiyonları bozulur.
El bileği ve parmaklar eski hareketlerini yapamaz hale gelirler. Romatoid
artritte omurgalar, diz, ayak bileği eklemlerde de tutulur.
Sabah tutukluğu
nedir?
Sabah
kalkınca bir süre eklemlerde tutukluk hissedilmesi ve bir saat sonra
açılmasıdır. Romatoid artritin en önemli bulgulardan biridir. Sabah tutukluğu,
mekanik kökenli değil iltihabi bir eklem hastalığının var olduğu var olduğu
anlamına gelir. Romatoid artrit iltihabi bir eklem hastalığıdır.
Eklem hasarı dışında
nelere yol açar?
Eklem
dışı bulguları da vardır. Örneğin romatoid artrit zemininde yorgunluk,
güçsüzlük, iştahsızlıkla birlikte bir takım deri, akciğer, göz bulguları ortaya
çıkabilir.
Romatoid artritin
bulguları nelerdir?
Hastalığın
nedeni bağışıklık sisteminin vücudun sağlıklı eklem dokularına saldırmasıdır.
Bunun sebebi hala araştırılmaktadır. İltihap
hücreleri eklem yüzeyini örten ‘’sinovyal membran’’da birikir ve ekleme hasar
verirler. Eklem hasarı ilerledikçe zamanla iltihap bitişikteki kemik dokusuna
da sıçrayabilir. Genetik yatkınlığı olan kişilerde romatoid artrit daha kolay
ortaya çıkmaktadır.
Nasıl teşhis edilir?
Romatoid
artrit teşhisi için özel bir test yoktur. Klinik değerlendirilmeyle ve muayene
bulgularıyla teşhis konulur. Ancak eşlik edebilecek diğer hastalıklar için
tahlil gerekli olabilir. Görüntüleme yöntemiyle eklem hasarının derecesi belirlenebilir.
Röntgen filmi ve MR istenebilir.
Tedavisi
nasıldır?
İlk
önce hastaya hastalığıyla ilgili eğitim verilir. Fizik tedaviyle birlikte
eklemlerini en verimli şekilde kullanması ve günlük yaşam aktivitelerini
yapması sağlanır. Romatoid artritin ilerlemesini engellemek için bağışıklık
sistemini baskılayan ilaçlar kullanılır. Kortizon ve metotreksattan yeni çıkan
biyolojik ilaçlara kadar çok farklı türde ilaç seçenekleri vardır. Tedavi
hastalığın derecesine göre belirlenir. Hepsinin yaptığı iş aynıdır: hastalığın
ilerlemesini engellemek
Eğitim, yaşam tarzı değişiklikleri ve düzenli ilaç
kullanımıyla oldukça başarılı sonuçlar alınmaktadır. Pek çok romatoid artrit
hastası hiçbir ağrı duymaksızın veya sakatlık çekmeksizin yaşamlarını rahatça
sürdürmektedir. En önemli nokta tedaviyi aksatmamak ve doktorunuzla iyi
iletişim kurmaktır.
Uzm.Dr.Ayşen
Binnur DUMANHAN
Fizik
Tedavi ve Reh.Uzmanı
|