Rehber » Akraba Evliligi

Akraba Evliligi Türkiye’de evliliklerin yüzde 20'sini olusturan akraba evliliklerinde özürlü çocuk dogma riski iki katina çikiyor. Bu yüzden akraba evliligi yapmayi planlayan çiftlere evlenmeden önce mutlaka genetik danismanlik almalari öneriliyor. Toplumda yüzde 2 - 4 olan özürlü çocuk oraninin, akraba evliligi yapanlarda yüzde 4 - 8’ lere çiktigini belirtiyor. Akraba evliligi yapacak çiftlerin, evlilik öncesi veya gebelik öncesinde genetik danisma almalarinin büyük önem tasidigina dikkat çekiliyor.  Danismanlik için basvuran kisilere öncelikli olarak ayrintili olarak bir soy agaci çikariliyor. Soy agacinda ailede herhangi bir  anomali, zeka kusuru, düsükler ve ölü dogumlar tespit edilmisse  risk daha da artiyor. Akraba evliliklerinde insanin kalitsal maddesinde  tasidigi bir çift genden her ikisinin de bozuk olmasi durumunda ortaya çikan baskin olmayan hastaliklarin olusma riski artiyor. Bu baskin olmayan genlerden sadece birinde hata varsa hastalik belirtileri ortaya çikmadigini, o kisilerin kendileri saglikli olmalarina ragmen hastaligin tasiyicisi olduklarina isaret ediliyor. Bunu nesilden nesile aktarabilirler. Çocukta bu baskin olmayan hastaligin ortaya çikabilmesi için  hem annenin hem de babanin ayni bozuk geni tasimalari gerekir.

Dolayisiyla akraba evliliklerinde anne ve baba adayi ayni atadan geldigi için ayni bozuk geni tasima olasiliklari topluma göre daha yüksek, çocuklarda da bu baskin olmayan hastaligin ortaya çikma olasiligi daha fazladir. Eger ailede böyle baskin olmayan hastalik tasiyan bir çocuk dogmussa sonraki her gebelik için çocugun hasta olma riski yüzde 25’tir. Akraba evliligi sonucu ortaya  çikabilecek hastaliklarin hepsinin çocuk dogmadan önce anne karnindayken taranmasi teknik olarak dünyanin hiçbir yerinde mümkün  degil. Ancak ailede tanisi bilinen bir hastalik varsa veya çiftin hasta çocuklari varsa anne karnindaki bebek bu hastalik açisindan incelenebiliyor. Akraba evliligi yapmis olan çiftlere Türkiye de sik görülen Akdeniz anemisi için tasiyicilik testi yaptirmalarini, gebelik varsa ultrasonografik inceleme ile takibi öneriliyor.  Çocuk dogduktan sonra ise gelisimsel olarak takibini, çocuk sayisini sinirli tutmalarini ve ikinci çocuk için en az 3-4 yil  beklemeleri tavsiye ediliyor.