Seyahatler ve infeksiyon hastalıkları
İnfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Uzmanı Dr. M. Servet Alan, seyahatler ve infeksiyon hastalıkları hakkında bilgi vererek, korunmak için alınması gereken tedbirleri açıkladı.
Temiz olmayan gıda ve içecekler sıklıkla infeksiyon etkenlerinin vücuda girmesine neden olurlar. Escherichia coli infeksiyonları, şigelloz, basilli dizanteri, giardiyaz bu şekilde bulaşır. Kirli gıda ve içecekler A hepatiti, Norwalk-benzeri virus bulaşmasına da neden olabilir. Tifo ve diğer salmonellozlar, kolera, rotavirus infeksiyonları, bazı parazit hastalıkları da bu şekilde bulaşabilir. Su ve gıdalarla bulaşan pek çok hastalık dışkı-ağız yolu ile direkt olarak ta bulaşabilir. Bu etkenler ishalle seyreden hastalıklara neden olabilir. Tifo ve kolera gibi bazı hastalıklar çok ağır seyrederek, ölümlere neden olabilir.
Yiyecek ve içeceklerle bulaşan infeksiyonlardan korunmak için sağlıklı ürünler kullanılmalı, özellikle bu infeksiyonların sık görüldüğü bölgelerde çok dikkatli olunmalıdır. Salatalar, pişmemiş sebzeler, pastörize edilmemiş süt ve süt ürünlerinden kaçınmak gerekir. Sebzelerin pişirilerek, meyvelerin soyularak yenmesi, sütün kaynatılması uygun olacaktır. Taze peynir pişmemiş olarak tüketilmemelidir.
Sıtma seyahat sırasında bulaşabilecek en önemli hastalıklardan biridir. Sıtmanın etkeni Plasmodium adlı parazitttir. Tüm sıtma türleri dişi Anopheles sivrisineklerinin sokması ile bulaşır. Sıtma ölümle sonuçlanabilecek bir hastalıktır. Uygun önlemlerin alınması ile tedavisi mümkündür. Bir yılda tüm Dünya da 300-500 milyon kişi sıtma nedeniyle hastalanmakta, 1 milyon kişi yaşamını yitirmektedir.
Sıtma Orta ve Güney Amerika’nın geniş bölgeleri, Afrika ve Asya’da (Hindistan, Güney-Doğu Asya ve Orta Doğu dahil olmak üzere), Doğu Avrupa ve Güney Pasifik’te mevcuttur. Sıtmadan korunmak için sivrisinek bulunan bölgelerden mümkünse uzak durmak, uzun kollu giysiler ve uzun pantolonlar giymek uygun olacaktır. Sivrisinek kovucular (DEET gibi) faydalıdır. Yataklarda cibinlik kullanılabilir. Seyahat edilen bölgede görülen sıtma türüne karşı koruyucu ilaçlar kullanmak için doktorunuza danışmalısınız. Sıtmanın aşısı yoktur.
Sarı humma sivrisinek sokması ile bulaşan bir viral hastalıktır. Grip benzeri bir tablodan, ağır karaciğer hastalığı ve kanamalı ateşe kadar geniş bir hastalık tablosuna yol açabilir. Virus maymunlardan sivrisinek aracılığı ile insanlara bulaşır. Bazen insanlar da özellikle şehirlerde birinci konak olarak bulaşmaya neden olabilir. Sarı humma Afrika’nın orta bölümleri ve Güney Amerika’nın orta ve kuzeyinde görülmektedir.
Sıtmada olduğu gibi sivrisineklerden korunmak büyük önem taşır. Sarı hummadan aşı ile korunmak mümkündür. Sarı hummanın bulunduğu bölgelere gidenlerden ve ya bu bölgelerden diğer ülkelere geçenlerden sarı humma aşısı olduklarını belgelendirmeleri istenebilir. Aşı sertifikası aşıdan 10 gün sonra ve 10 yıl süre ile geçerlidir. Diğer aşılarla aynı anda, farklı yerlere uygulanabilir. Aşıların tam olarak etkili olabilmesi için seyahate çıkmadan önce uygulanması gerekir.
Seyahat ettiğiniz bölgede karşılaşabileceğiniz infeksiyon hastalıkları konusunda gitmeden önce bilgi edinin. Korunmak için gerekli önlemleri öğrenin ve uygulayın. Gidilen bölgeye göre güneş yanıkları, donmalar gibi çeşitli zararlı etkilerden korunmak için özen gösterin.
